Jak wygląda założenie własnej działalności – od pomysłu do realizacji?

Założenie własnej działalności gospodarczej to proces prostszy niż kiedykolwiek. Najważniejsze: rejestracja jednoosobowej działalności gospodarczej (JDG) w Polsce odbywa się bezpłatnie przez wniosek CEIDG-1, online trwa 15-30 minut i obejmuje nadanie wszystkich kluczowych identyfikatorów firmy oraz zgłoszenie do niezbędnych urzędów.^[1][2][5][6] W poniższym artykule poznasz każdy etap otwarcia firmy – od wyboru koncepcji po uruchomienie i kluczowe zmiany prawne na nadchodzące lata.

Wybór kluczowych parametrów działalności

Pierwszym krokiem jest decyzja o najważniejszych elementach działalności: nazwa firmy, adres, forma prawna (najprostsza to JDG), a także wybranie odpowiednich kodów PKD opisujących przedmiot działalności (jeden główny oraz 3-5 dodatkowych).^[1][2] Kolejnym wyborem jest forma opodatkowania – do dyspozycji są skala podatkowa, podatek liniowy lub ryczałt od przychodów ewidencjonowanych. Ten etap determinuje poziom przyszłych obciążeń oraz sposób rozliczania się z urzędem skarbowym.

Już na tym etapie warto rozważyć planowaną skalę działalności – jeśli planujesz niewielkie przychody, w 2026 roku działalność nierejestrowana będzie możliwa przy wpływach do 225% minimalnego wynagrodzenia kwartalnie, bez obowiązku zakładania firmy czy zgłaszania do ZUS, lecz z koniecznością rozliczania przychodów przez PIT.^[5]

Wypełnienie oraz elektroniczne złożenie wniosku CEIDG-1

Wniosek CEIDG-1 złożysz na platformie biznes.gov.pl – do autoryzacji służy Profil Zaufany lub e-dowód, a rejestracja jest całkowicie darmowa oraz szybka (około 15-30 minut).^[1][2][3] Formularz obejmuje wprowadzenie danych osobowych, nazwy firmy, adresu prowadzenia oraz kodów PKD, określenie formy opodatkowania, wybranej daty rozpoczęcia działalności i zgłoszenia do ZUS.^[1][2]

Z chwilą wysłania wniosku następuje automatyczna rejestracja firmy i zgłoszenie do kluczowych instytucji: nadany zostaje NIP, REGON, a firma może funkcjonować od zadeklarowanej daty startu. Jeśli wybrano ulgę na start, przez pierwszych 6 miesięcy opłacasz jedynie składkę zdrowotną (około 433 zł/mies.) – brak składek społecznych, choć ten okres nie wlicza się do stażu emerytalnego.^[2][3][5]

Od 2026 roku rejestracja JDG będzie możliwa wyłącznie online – w pełni zintegrowana zostanie z aplikacją mObywatel, co wyeliminuje papierowe wnioski oraz usprawni dostęp do dokumentów rejestrowych.^[2][4]

Kwestie podatkowe i ZUS – wybór formy oraz ulgi

Podczas tworzenia firmy kluczowa jest decyzja o sposobie opodatkowania. Skala podatkowa oznacza minimalną składkę zdrowotną 315 zł/miesiąc, podatek liniowy oraz ryczałt wymagają odprowadzenia składki zależnej od przychodu (462 zł/mies. przy przychodach do 60 tys. zł rocznie).^[3][5] Przy działalności nierejestrowanej nie ma obowiązku zgłoszenia do CEIDG ani uiszczania składek ZUS, ale dochody uwzględnia się w rocznym PIT.^[5]

Ważnym aspektem jest decyzja o VAT. Od 2026 roku zwolnienie z VAT obowiązuje do obrotu 240 000 zł rocznie.^[5][7] Jeśli przewidywane przychody nie przekroczą tego limitu, rejestracja jako płatnik VAT pozostaje fakultatywna, co upraszcza rozliczenia w początkowym okresie działalności.

Rachunek firmowy, fakturowanie i nowe wymogi 2026

Po założeniu działalności należy otworzyć rachunek firmowy do obsługi płatności. Kolejnym kluczowym aspektem jest wybór programu do fakturowania, który od 2026 roku musi być zgodny z systemem Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF 2.0) – wystawianie i przesyłanie faktur stanie się obowiązkowo zintegrowane z platformą Ministerstwa Finansów.^[2][5]

Od listopada 2026 cały proces rejestrowania i zarządzania jednoosobową działalnością gospodarczą przechodzi na tryb cyfrowy – wszelkie zmiany, aktualizacje czy zamknięcia JDG będą obsługiwane wyłącznie przez Internet, a integracja z aplikacją mObywatel zapewni automatyczny dostęp do najważniejszych dokumentów czy potwierdzeń wpisów.^[2][4]

Nowe limity, trendy i prognozowane zmiany

Od 2026 roku próg zwolnienia z VAT dla firm wzrośnie do 240 000 zł rocznie, co pozwala na dłuższe korzystanie z uproszczonych rozliczeń.^[7] Działalność nierejestrowana pozwala uzyskać dochód do 225% minimalnego wynagrodzenia kwartalnie bez formalnej rejestracji.^[5]

Pełna cyfryzacja procesu otwarcia własnej firmy stanie się standardem – wnioski dotyczące JDG oraz (od 2028 roku) również spółek cywilnych będzie można wypełnić i wysłać online jednym formularzem bez konieczności kontaktu osobistego z urzędami.^[2][4]

Podsumowanie procesu – od pomysłu do prowadzenia

Kluczowe w założeniu własnej działalności gospodarczej jest: wybór nazwy, adresu, rodzaju działalności i formy opodatkowania, zarejestrowanie firmy wygodnie online poprzez wniosek CEIDG-1, a także szybkie uruchomienie rachunku firmowego i programu do fakturowania zgodnego z KSeF. Wszystkie formalne etapy zajmują obecnie od 15 do 30 minut, a pierwszy okres działalności może zostać objęty ulgą na start.^[1][2][3][5] Od listopada 2026 roku wszystkie te czynności będą możliwe jedynie cyfrowo, bez tradycyjnych wizyt w urzędach.

Źródła:

• [1] https://firmove.pl/aktualnosci/biznes/zalozenie-firmy/jak-zalozyc-jednoosobowa-dzialalnosc-gospodarcza
• [2] https://www.mpfaktura.pl/blog/jak-zalozyc-firme-w-2026-roku-kompletny-przewodnik-krok-po-kroku
• [3] https://fakturtax.pl/zakladanie-dzialalnosci-gospodarczej-(jdg)-w-2026-roku-%E2%80%93-kompletny-poradnik
• [4] https://tvn24.pl/biznes/dlafirm/zalozenie-firmy-ma-byc-prostsze-nowa-usluga-w-mobywatelu-od-2026-roku-st8782311
• [5] https://fakturownia.pl/porady/zalozenie-firmy-w-2026-roku-wszystko-co-powinienes-wiedziec-i-zaplanowac
• [6] https://zielonalinia.gov.pl/-/jak-otworzyc-wlasna-firme-w-5-krokach
• [7] https://dilnet.wroc.pl/zalozenie-dzialalnosci-gospodarczej-w-2026-roku-co-warto-wiedziec/